IV - Orale switch

 

IV - Orale switch

Het is niet altijd nodig bij ernstige infecties intraveneuze therapie te geven. Geneesmiddelen zoals fluconazol, clindamycine, doxycycline, metronidazol, co-trimoxazol, ciprofloxacine en rifampicine kunnen -indien geïndiceerd- vanaf het begin van de behandeling oraal gegeven worden.

Het switchen van intraveneus naar oraal is één van de onderdelen van het stroomlijnen van antimicrobiële therapie. Orale therapie heeft een aantal voordelen boven intraveneuze behandeling:

  • Het is makkelijker voor de patiënt (mobiliteit, comfort).
  • Het reduceert het risico op flebitis.
  • Het gaat gepaard met  lagere kosten (m.n. een reductie van de indirecte kosten rondom intraveneuze toediening, zoals verpleegkundigentijd).
  • Kan resulteren in een kortere opnameduur.

 

Wanneer switchen naar oraal?

Bij iedere patiënt die intraveneus wordt behandeld met een middel waarvoor een oraal alternatief beschikbaar is, moet na 48 uur beoordeeld worden of aan de onderstaande switch criteria wordt voldaan:

  • Patiënt is hemodynamisch stabiel. 
  • Verschijnselen van de infectie zijn aan het verbeteren (temperatuur, leukocytose en CRP tonen een duidelijke tendens tot normaliseren).
  • Met het orale regime moeten ter plekke van de infectie voldoende hoge spiegels bereikt worden.
  • Orale route is functioneel (goede absorptie en motiliteit) 

 

Bij de volgende infecties is (vroegtijdige) switch orale therapie niet mogelijk: 

  • Meningitis, intracraniële abcessen
  • Endocarditis
  • Ernstige weke-delen infecties, zoals bijv. groep-A-streptokokken infecties
  • Mediastinitis
  • Infecties van/met kunstmateriaal, o.a. lijnsepsis
  • S. aureus bacteriëmie
  • Exacerbaties van cystic fibrosis
  • Ongedraineerde abcessen en empyeem
  • Neutropene koorts bij diepe neutropenie (granulocyten < 500 mm3).

   

NB1. Bij gebruik van Ca of Mg bevattende antacida of sucralfaat, moet bedacht worden dat dit de opname van ciprofloxacine en clindamycine verstoort. Aangeraden wordt het antibioticum tenminste 2 uur eerder toe te dienen.

NB2. Het gebruik van hoge dosering of sterk werkzame opiaten kan de opname van antibiotica vertragen.

 

Hoe switchen?

  • Amoxicilline iv       1000mg 4dd  ->  amoxicilline po       750mg 3dd.
  • Augmentin iv         1200mg 4dd  ->  augmentin po          625mg 3dd.
  • Cotrimoxazol iv       960mg 2dd  -> cotrimoxazol po       960mg 2dd.
  • Clindamycine iv      600mg 3dd  -> clindamycine po      600mg 3dd.
  • Rifampicine iv         450mg 2dd   -> rifampicine               450mg 2dd.
  • Doxycycline iv         100mg 2dd  -> doxycycline po         100mg 2dd.
  • Ciprofloxacine iv     400mg 2dd  -> ciprofloxacine po     500mg 2dd.
  • Fluconazol iv           400mg 1dd  -> fluconazol po            400mg 1dd.
  • Metronidazol iv       500mg 3dd  -> metronidazol po        500mg 3dd

 

Bron 

Vroege omzetting van intraveneuze naar orale antibiotica: 'switchtherapie'. Sevinç F, Prins JM, Koopmans RP, Langendijk PNJ, Dankert J en Speelman P. Ned Tijdschr Geneeskd 1999;143:2364-9.

Onnodig lange intraveneuze antibioticatherapie voorkomen door actieve implementatie van switchrichtlijnen. Handoko KB, Van Asselt GJ en Overdiek JWPM. Ned Tijdschr Geneeskd. 2004;148:222-6

Praktijkgids Antimicrobial Stewardship in Nederland, 2015.